W.G. Hát-đinh - Vị Tổng thống tai tiếng nhất trong lịch sử nước Mỹ

E-mail | Bản in | Lưu xem sau

	Tổng thống W.G.Hát-đinh.

Sau nhiều lần bị điều trần vì các vụ xì-căng-đan về nhận hối lộ và tình ái, Tổng thống thứ 29 của Hoa Kỳ W.G.Hát-đinh (Warren Gamaliel Harding) lâm bệnh nặng và từ trần vào ngày 2-8-1923 sau một cơn nhồi máu cơ tim. Ông đã để lại hình ảnh một vị tổng thống tai tiếng nhất trong lịch sử nước Mỹ.

Tổng thống W.G.Hát-đinh sinh năm 1865 tại Blum-ming Grâu-vơ, bang Ô-hai-ô và là con cả của một thầy thuốc. Khi còn nhỏ, ông có tiếng là một cậu bé vui nhộn, một người bạn tốt, luôn tươi cười và trung thành với bạn bè. Sau khi tốt nghiệp Đại học Ô-hai-ô, gia đình ông chuyển đến Ma-ri-ôn, Ô-hai-ô vào đầu năm 1882. Tại đây ông học luật một thời gian rồi đột ngột thôi học để làm nghề kinh doanh bảo hiểm. Tuy nhiên, chỉ một thời gian ngắn, hợp đồng lao động của ông với công ty đã bị hủy bỏ do hợp đồng bảo hiểm sai quy tắc.

Nhờ kinh nghiệm tích lũy được khi làm cho tờ Calendonia Argus (lúc đang học đại học) ông quyết định vào làm thợ sắp chữ cho tờ báo Mirror. Đến năm 1884, Hát-đinh cùng với một người bạn của mình đã bỏ vốn mua lại 4 trang của tờ Star đang trên bờ phá sản. Sự thành công của tờ báo ngày càng một tăng cùng với số dân của thành phố. Năm 1891, Hát-đinh kết hôn với Phlo-ren (Florence Kling de Wolfe) - con gái một thương gia giàu có nhất bang Ô-hai-ô, hơn ông 5 tuổi và đã ly dị chồng. Nhờ sự giúp đỡ của vợ, tờ báo Marion Daily Star của Hát-đinh trở thành tờ báo có uy tín.

Là nhà xuất bản báo chí có thế lực cộng với tài hùng biện trước công chúng, và sở thích quan tâm đến các vấn đề xã hội, đặc biệt có sự cổ vũ của vợ, Hát-đinh có ý định trở thành một chính trị gia. Năm 1898, ông tham gia đảng Cộng hòa và được bầu làm Thượng nghịsĩ bang Ô-hai-ô. Đến năm 1902, ông được bầu làm Thống đốc bang Ô-hai-ô. Tuy nhiên, chỉ sau một nhiệm kỳ 2 năm, Hát-đinh để mất chức Thống đốc bang. Phải đến năm 1914, được sự cổ vũ của vợ và sự giúp đỡ của bạn thân là Đót-ti, một chính trị gia, một luật gia nổi tiếng, Hát-đinh đã quay lại vũ đài chính trị và được chỉ định làm nghị sĩ đảng Cộng hòa trong Quốc hội. Hát-đinh hoạt động chính trị theo xu hướng bảo thủ, trở thành lãnh tụ đảng Cộng hoà năm 1920.

Tại Hội nghị toàn quốc của đảng Cộng hòa tổ chức tại Chi-ca-gô vào tháng 6-1920, các nghị sĩ không chọn ra được ứng cử viên nào trong số 4 người để lọt vào chức vụ tổng thống. Một loạt các cuộc họp diễn ra trong phòng “đầy khói thuốc” số 404, khách sạn Blackstone nhưng cũng không kết quả gì.

Sau khi bàn bạc kỹ với các nhà lãnh đạo, mọi người nhất trí đề cử Hát-đinh, người của đảng Cộng hòa ra tranh cử với ứng cử viên đảng Dân chủ Giêm M.Coóc. Trong cuộc tranh cử vào năm này, khi Hoa Kỳ đang hồi phục sau Thế chiến thứ nhất, ông tuyên bố sẽ đưa Hoa Kỳ trở lại bình thường. Kết quả là Hát-đinh đã trở thành vị Tổng thống thứ 29 của Hoa Kỳ với 61% số phiếu phổ thông và 404 phiếu đại cử tri.

Về mặt đối ngoại, Tổng thống Hát-đinh cũng có những đóng góp nhất định như việc ký Hiệp ước Véc-xây chính thức kết thúc Thế chiến thứ nhất. Ông cũng xung phong trong công cuộc giải thể lực lượng hải quân thế giới trong cuộc hội đàm hải quân tại Oa-sinh-tơn năm 1921 - 1922. Tuy nhiên, ông bị các sử gia coi là vị Tổng thống kém tài nhất trong lịch sử nước Mỹ.

Để “trả nợ chính trị”, ngay từ khi bước vào Nhà Trắng, ông bổ nhiệm tất cả những người bạn của mình vào các chức vụ quan trọng trong Chính phủ một cách mù quáng. Ha-ri Đót-ti, người bạn thân tham gia vào ban vận động bầu cử cho Hát-đinh ở bang Ô-hai-ô được ông chỉ định vào chức vụ Tổng chưởng lý. Một vài người được ông bổ nhiệm sau này bị tố cáo tham nhũng như Bí thư Nội vụ An-bớt B.Phôn, nghị sỹ của bang Mê-hi-cô. H.H.Vâu-tơn, anh rể của Hát-đinh đang bị thất nghiệp liền được bổ nhiệm Tổng giám thị nhà tù. Một bạn thân khác là Sác-lơ Phốp-bơ được phong chức Giám đốc Cựu chiến binh. Ngoài ra, một loạt chức vụ khác đều do những người thân cận của Hát-đinh nắm giữ. Chính những con người này đã lợi dụng Tổng thống, lũng đoạn chính quyền, tham nhũng và như ma quỷ đưa đường, dẫn dắt Tổng thống Hát-đinh đi vào con đường tiền, tình, tội lỗi.

Tháng 2-1923, người bạn thân của Tổng thống là Sác-lơ Phốp-bơ, Giám đốc Cựu chiến binh phải từ chức và trốn khỏi đất nước vì đã cùng với tay chân biển thủ 200 triệu USD. Trong vụ này cơ quan điều tra liên bang đặt nhiều nghi vấn về phía Tổng thống. Vụ việc được phanh phui một tháng sau đó. Hai năm sau Phốp-bơ được dẫn độ về Mỹ và bị Tòa án tối cao Mỹ tuyên án tù chung thân.

Ngay sau đó, là vụ xì-căng-đan liên quan đến quan chức Bộ Tư pháp - những người đã nhận hối lộ để bảo vệ cho những kẻ vi phạm Luật cấm sản xuất và buôn bán rượu. Một cuộc điều tra của Thượng viện cho thấy Tổng chưởng lý Đót-ti đã thu lợi bất hợp pháp từ việc đưa rượu ra ngoài từ nguồn cung cấp của Chính phủ. Ủy ban điều tra của Thượng viện cũng phát hiện sự tham nhũng của Văn phòng giám sát tài sản. Những vụ trên khi đưa ra ánh sáng đều có sự liên quan đến Tổng thống làm ông mất hết nhuệ khí và hết sức chán nản.

Nhưng vụ việc gây tai tiếng nhất là vụ buôn bán dầu lửa Teapot Dome. Ngay từ năm 1921, khi Hát-đinh bước vào Nhà Trắng, Bộ trưởng Hải quân Đê-bi đã thuyết phục ông ký hợp đồng chuyển giao quyền kiểm soát dầu mỏ của Hải quân tại Teapot Dome ở Ca-li-phoóc-ni-a từ Bộ Hải quân sang Bộ Nội vụ. Năm 1922, chỉ sau 5 tháng giữ chức Bí thư Nội vụ, Thượng nghị sỹ An-bớt Phôn đã bí mật thu xếp hợp đồng cho thuê vùng khai thác dầu ở Elk Hills và Teapot Dome mà không thực hiện đấu thầu cạnh tranh. Các cuộc điều tra sau đó cho thấy Tổng thống có liên quan trong “vụ Phôn” đã nhận hơn 400.000 USD từ một công ty cho thuê trên.

Danh dự của Tổng thống Hát-đinh còn bị hoen ố thêm bởi những cuộc tình vụng trộm trước đó bị phanh phui. Bằng chứng là bức thư tình lâm ly của ông gửi cho Ca-ri Phi-líp, vợ của một thương gia ở bang Ô-hai-ô; mối tình của ông với Nan Brít-tơn, người phụ nữ trẻ kém ông hơn 30 tuổi và chuyện Tổng thống cung cấp tiền để nuôi đứa con của ông đang lớn lên trong bụng của Nan Brít-tơn.

Các vụ xì-căng-đan đang đến lúc phơi bày thì Tổng thống lâm bệnh nặng qua đời, 29 tháng sau khi nhậm chức tổng thống. Ông là Tổng thống Hoa Kỳ thứ 6 (1921-1923) chết khi còn tại nhiệm. Có tin đồn rằng, vợ ông, Đệ nhất phu nhân Phlo-ren đã đầu độc ông, vì không muốn Tổng thống phải chịu cảnh đau đớn và nhục nhã.

Mạnh Vũ (Theo báo nước ngoài)

Tổng thống W.G.Hát-đinh và vợ (năm 1920).